Zagadnieniom modelowania jest poświęcona bardzo obszerna literatura doty­cząca zagadnień szczegółowych, np. (Bałasonow 1972; Lee 1973) z interesującymi przy­kładami, z różnych obszarów projektowania. Projektowanie jest wyodrębnioną fazą pośredniczącą między badaniami a prak­tyką. Jest to końcowy etap procesu badawczego i zarazem początkowy etap procesu realizacyjnego. Granice między tą fazą a obydwoma procesami, zwłaszcza zaś badawczym, nie są ostre. Projektowanie techniczne jest w pewnym sensie podobne do produkowania, zwłaszcza jeśli chodzi o jego wynik „przedmiot techniczny” — projektowanie wnętrz. Jest to „przed­miot” — przepis, „przedmiot” — recepta, ogólnie — „przedmiot” — model praktyczny, wskazujący, co, w jakiej kolejności i ilości oraz w jaki sposób ma być wzięte i zrobione, żeby otrzymać materialny przedmiot techniczny (już bez cudzysłowu). Rozróżnienie między fazą projektowania a procesem badawczym jest następujące. Nauka w ogóle, a zwłaszcza nauki techniczne, modelują rzeczywistość, którą się zajmują niejako dwustopniowo: stopień pierwszy to wyniki badań, czyli twierdzenia ogólne, sto­pień drugi to owe sui generis „przedmioty techniczne”, tworzone w fazie projektowania stron www.W badaniach mamy do czynienia z odkryciami, tzn. ze stwierdzeniami wcześniej nieznanych, lecz istniejących zjawisk i związków między nimi, bądź też nowych fragmentów rzeczywistości, których te zjawiska dotyczą. Odkrycia są formułowane w postaci twierdzeń ważnych w granicach przyjętych założeń. Czymże są założenia? Są one odosobnieniem fragmentu świata realnego lub jego aproksymacją, bądź też jednym i drugim równocześnie. Z odosobnieniem mamy do czynienia wówczas, gdy mówimy że odkształcenie liniowe (wydłużenie) jest proporcjonalne do sił (naprężeń) odkształcających, ponieważ prawo to (prawo Hooke’a) obowiązuje tylko do pewnej granicy (granicy proporcjonalności). Z aproksymacją mamy do czynienia np. wtedy, gdy mówimy o zderzeniu kul idealnie sprężystych, ponieważ świadomie pomijamy tu cechy przedmiotu rzeczywistego. Przykładem zaś i odosobnienia i aproksymacji może być np. traktowanie niewielkiego fragmentu powierzchni Ziemi (odosobnienie) jako płaskiego (aproksymacja).

Inne wpisy